Салідарнасць з Беларуссю

4 жніўня ў розных краінах свету пройдзе Міжнародны дзень салідарнасці з грамадзянскай супольнасцю Беларусі. У Маскве акцыі, прымеркаваныя да мерапрыемства, пройдуць на дызайн-заводзе "Флакон". Мы правядзем круглы стол з удзелам экспертаў і праваабаронцаў, якія не па чутках ведаюць пра сітуацыю з правамі чалавека і грамадзянскай супольнасцю ў Беларусі. Таксама адкрыецца фотавыстава, дзе можна будзе ўбачыць тое, што адбываецца ў Беларусі вачыма беларускіх фатографаў. Будзе магчымасць сфатаграфавацца з эпіграфам - гэта простае дзеянне ўжо стала традыцыяй Дзён салідарнасці. Жадаючыя змогуць адправіць лісты беларускім палітвязням, падпісаць зварот у падтрымку асуджанага праваабаронцы Алеся Бяляцкага, стаць прыхільнікамі Міжнароднай назіральнай місіі. Напэўна мы прыдумаем што-небудзь яшчэ, так што прыходзьце, сумна не будзе.

Я, праўда, вельмі моцна баюся таго, што ніхто не прыйдзе. Прычым баюся, што ня прыйдуць не з-за таго, што нядзеля, пара адпачынкаў, далёка ехаць ці "форс-мажорныя абставіны". Я баюся, што мы не зможам данесці да людзей, што такое салідарнасць, навошта яна яшчэ і міжнародная і каму яна ўвогуле патрэбна. Ёсць адчуванне, што салідарнасць ўспрымаецца людзьмі як нешта даўно аджыўшае, вынятае з лёзунгу "міжнародная салідарнасць працоўных" і пакінуты там, у светлым (ці не вельмі) камуністычным мінулым.

Міжнародная салідарнасць - гэта, вядома, не так смачна і ярка, як "Пуссі Райот". Гэта не пра заламванне рук дэманстрантаў або парад з тысячы касманаўтаў. Гэта нават не пра судовае пасяджэнне, фразы з якога становяцца крылатымі. Міжнародная салідарнасць - гэта тое, што трэба кожнаму з нас, каб calm down and keep working. Калі цябе высяляюць з офіса, а табе шлюць лісты падтрымкі з усёй Еўропы, трохі з Сярэдняй Азіі і нават з Афрыкі (паралельна адтуль жа шлюць лісты ў адміністрацыю горада, што становіцца сюрпрызам для правінцыйных чыноўнікаў) - гэта не тое што прыемна, гэта наогул дае сэнс жыць і працаваць далей, а не закрыць усё на ключ, аддаць яго адміністрацыі і плюнуць на ўсё, што узгадоўваецца гадамі. І ты ідзеш зноў займацца грамадзянскім кантролем за паліцыяй, назіраць на судах і рабіць акцыі ў падтрымку іншых такіх жа, зацягнутых па калена ў глейкую багну бяспраўя ў сваіх дзяржавах.

Я была ў Мінску, і я ўяўляю, як нялёгка працуецца тамтэйшым калегам. Больш за ўсё мяне здзівіла тое, што амаль усе ходзяць пад ідыёцкім крымінальным артыкулам, згодна з якім забаронена дзейнасць незарэгістраваных арганізацый, а пры гэтым тэрмін "арганізацыя" можна трактаваць як заўгодна шырока - хоць клуб аматараў плюшавых мішак. А што застаецца рабіць людзям, калі незалежныя грамадзянскія арганізацыі не рэгіструюць? Працаваць і спадзявацца, што два гады калоніі не стануць рэальнасцю. Але для гэтага і патрэбная падтрымка. Інакш чалавек імгненна выгарае, разумеючы, што ў выпадку чаго-то страшнага яму ніхто не напіша, яго ніхто не падтрымае, яму ніхто не дапаможа. Яго проста пакінуць сам-насам з яго "хацеў як лепш".

Калі грамадзянская супольнасць Расіі не навучыцца салідарнасці і ўзаемадзеянню з brothers in arms ў іншых дзяржавах, то яно звядзецца падобна навуковай школе таварыша Лысенка. Проста ад недахопу разумення таго, як бывае, і неразумення таго, на якія граблі ўжо наступілі. Паглядзіце фільм "Плошча. Жалезам па шкле" і параўнайце яго з "Анатомія пратэсту". Пачытайце навіны з постсавецкай прасторы - і апынецца, што "антычалавечыя законы", якімі праславіўся шосты скліканне Дзярждумы, часта скапіяваныя з законаў нашых суседзяў. У сваю чаргу, мы вельмі хутка перадамо Беларусі "закон аб ЛГБТ-прапагандзе" у некалькі перакручаным выглядзе: тамтэйшыя парламентарыі ўжо гатовыя восенню ўвесці крымінальнае пакаранне "за мужаложства".

Толькі хочацца спадзявацца, што ў грамадзянскай супольнасці таксама няма межаў, нават нягледзячы на ​​тое што сам тэрмін "грамадзянства" так жорстка прывязаны да межаў і тэрыторый. Па той бок любой мяжы жывуць такія ж людзі, як і мы. Таму ім так важная наша дапамога, а нам настолькі неабходна іх увага.